Laster uit Azerbeidzjan

Ooit afgevraagd: hoe werkt dat nou precies, een repressief, ondemocratisch land? Wat merk je daar nu eigenlijk van? Tijdens reizen naar landen in de Kaukasus en naar andere delen in de wereld die minder vrij zijn dan de onze krijg je natuurlijk wel het een en ander mee. Bijvoorbeeld uitvoerige controles bij de grens, lastige visumprocedures en als je geluk hebt een mannetje dat bijzondere interesse toont in wat je zoal doet in het land. En als je voor IKV Pax Christi werkt, zoals ik, vertellen lokale organisaties en activisten natuurlijk wat er allemaal mis is met het land. In Nederland kan je die verhalen trouwens ook horen als je wilt – ga naar het eerste de beste opvangcentrum voor asielzoekers en vraag een vluchteling waarom hij naar Nederland gekomen is.

Maar ik kan je vertellen: het is toch anders als een regime het direct op jou of jouw organisatie gemunt heeft. Blijkbaar moet je het echt zelf ervaren om te merken hoe repressie werkt.

Op 26 mei, tijdens de finale van het Eurovisie Songfestival in Baku, Azerbeidzjan, organiseerde D66 met een aantal andere politieke en maatschappelijke organisaties – de VVD, ChristenUnie, de Alfred Mozer Stichting (PvdA), Amnesty International, het COC en IKV Pax Christi – een alternatief songfestival, met als titel “Douze Points for Freedom”.

Het doel van deze ludiek-serieuze avond was de aandacht te vestigen op de beroerde mensenrechtensituatie in Azerbeidzjan en mensenrechtenactivisten in Azerbeidzjan een hart onder de riem te steken. Het was een leuke avond, met grappige en goede artiesten en vooral veel Azerbeidzjanis. Een van de Azerbeidzjaanse artiesten was Jamal Ali, die net zijn land ontvlucht was nadat hij een clip op youtube had gezet van zijn laatste liedje over het Eurovisie Songfestival. Ik zat zelf in de vakjury, maar de keuze van de winnaar was net zo democratisch als een gemiddelde presidentsverkiezing in de Kaukasus.

Op 28 mei kreeg ik het bericht dat op 27 mei al de Azerbeidzjaanse Staatstelevisie, AzTV in hun wekelijkse analytische programma “Hefte” aandacht had geschonken aan ons alternatieve songfestival. Nou ja, eigenlijk ging het helemaal niet over het festival, maar vooral over IKV Pax Christi. In een zeer merkwaardig relaas van wel zes minuten, wordt IKV Pax Christi van de meest vreemde dingen beschuldigd. We zouden verkiezingen waarnemen in Nagorno Karabach en Nagorno Karabach een perfecte democratische staat vinden. We zouden, samen met Azerische verraders, opgeroepen hebben het Eurovisie Songfestival in Baku te boycotten. We zouden problemen met mensenrechten verzinnen in Azerbeidzjan. We zouden Armeniërs en Azerische verraders betalen om te demonstreren voor de ambassade van Azerbeidzjan in Den Haag.

Allemaal totale en makkelijk weerlegbare onzin natuurlijk, maar de vraag is waarom een land zich verlaagt tot dit soort bijna kinderachtige laster. Het is vooral een waarschuwing: als jij kritisch bent op Azerbeidzjan, dan weten we je te vinden en dan halen we je door het slijk. Dat gaat het makkelijkst door een relatie te leggen met de aartsvijand van Azerbeidzjan: Armenië en de Armeniërs in Nagorno Karabach. Het regime denkt blijkbaar dat mensen blind worden zodra het A-woord valt. En IKV Pax Christi is wat dat betreft een makkelijk slachtoffer. We werken namelijk al jaren samen met Armeniërs (en Azerbeidzjanis), ook met diegenen die uit Nagorno Karabach komen. In de ogen van velen – de propaganda van de overheden in de regio is blijkbaar effectief – zijn we dus al sowieso verdacht.

Ik wist het natuurlijk al: werken aan dialoog tussen twee conflictpartijen en tegelijkertijd beide regimes bekritiseren is vragen om problemen. Maar het kán niet anders. Het feit dat ze niet democratisch zijn is één van de belangrijkste redenen dat het conflict niet opgelost wordt. Het conflict voor door alle kanten misbruikt om legitimiteit te geven aan de machthebbers. Stoep kapot? Ligt aan het conflict! Geen democratie? Komt door conflict! Corruptie? Conflict! Slecht onderwijs? Vul zelf maar verder in.

Ik denk overigens niet dat het conflict makkelijk en meteen opgelost wordt als er anderen aan de macht zouden komen. Wat ik wel weet, is dat diegenen die nu de touwtjes in handen hebben het in ieder geval niet zullen doen. Ze hebben het conflict te hard nodig, onder meer om lastige organisaties, blijkbaar zoals IKV Pax Christi er opeens een is, de mond te snoeren. Dat gaat ze uiteindelijk niet lukken.  Wordt vervolgd.

Advertisements
This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s